Acupunctuur bij nekpijn en schouderpijn
Bij langdurige nekpijn gaf acupunctuur in studies op korte termijn iets meer verlichting dan nep-acupunctuur. Blijven bewegen is het belangrijkste.
Klachten
In onderzoek hadden mensen met migraine of spanningshoofdpijn na een kuur acupunctuur vaker minder hoofdpijndagen. Het verschil met nep-acupunctuur is klein.
Bij een deel van de mensen wel, maar zeker is het niet. Het beste overzicht is een Cochrane-review uit 2016 van 22 studies met samen bijna 5.000 mensen met migraine. De onderzoekers keken bij hoeveel mensen het aantal hoofdpijndagen minstens halveerde.
De onderzoekers noemen de zekerheid van dit bewijs redelijk. Hun conclusie: acupunctuur kan een mogelijkheid zijn voor mensen die het willen proberen. Studies die langer dan een jaar duren, ontbreken nog.
Bij spanningshoofdpijn die vaak terugkomt of chronisch is, ziet het beeld er ongeveer hetzelfde uit. Een tweede Cochrane-review uit 2016 bundelde 12 studies met ruim 2.300 volwassenen. In de grootste studie halveerde de hoofdpijn bij 48 van de 100 mensen met acupunctuur, tegenover 19 van de 100 met alleen de gewone zorg. Tegenover nep-acupunctuur was dat 51 tegenover 43 van de 100. Ook hier noemen de onderzoekers het bewijs redelijk, en ze vragen om meer studies die acupunctuur vergelijken met andere behandelingen.
Thuisarts.nl, de website van de huisartsen, is voorzichtig. Over migraine staat er: "Sommige mensen proberen acupunctuur. Het is onzeker of dat zorgt voor minder aanvallen. Het kan bijwerkingen geven, zoals pijn en blauwe plekken." Bij spanningshoofdpijn noemt Thuisarts acupunctuur niet. Daar staan minder stress, gezond eten, meer bewegen, elke dag ontspannen en zo nodig paracetamol voorop.
De Engelse richtlijn voor hoofdpijn (NICE) gaat een stap verder. Bij chronische spanningshoofdpijn kan een arts een kuur van tot 10 behandelingen in 5 tot 8 weken overwegen. Bij migraine noemt NICE dezelfde kuur voor als de medicijnen die aanvallen voorkomen (propranolol, topiramaat en amitriptyline) niet werken, niet goed vallen of niet geschikt zijn.
Bij nep-acupunctuur zetten onderzoekers naalden op plekken die geen acupunctuurpunt zijn, of gebruiken ze naalden die de huid niet in gaan. Echte acupunctuur doet het in de studies duidelijk beter dan niets, maar slechts een beetje beter dan nep. Een deel van het effect komt dus van alles rondom de behandeling, zoals de aandacht die je krijgt en wat je ervan verwacht. Een kleiner deel lijkt van het prikken op de juiste plek te komen. Hoe dat debat loopt, staat in Wat is acupunctuur?
Voor jou betekent het: acupunctuur is geen zekerheid. Het kan de moeite waard zijn om te proberen, bijvoorbeeld als medicijnen niet genoeg helpen of als je last hebt van bijwerkingen. Bespreek dat ook met je huisarts.
In de studies kregen mensen een kuur van meerdere weken. De Cochrane-review spreekt van minstens zes behandelingen, NICE van tot 10 behandelingen in 5 tot 8 weken. Na een paar behandelingen bespreken we samen wat je merkt en of doorgaan zin heeft. Merk je niets, dan zeg ik dat ook.
Houd in die weken een hoofdpijndagboek bij. Zo zie je of een behandeling werkt, en het helpt ook om migraine en spanningshoofdpijn uit elkaar te houden.
In de migrainestudies hadden mensen met acupunctuur niet vaker bijwerkingen dan mensen met nep-acupunctuur, en minder vaak dan mensen met medicijnen die aanvallen voorkomen. Wat kan voorkomen is een blauw plekje of even pijn bij het prikken. Meer lees je in Is acupunctuur veilig?
Bel direct je huisarts of de huisartsenpost als je opeens heftige hoofdpijn hebt en een of meer van deze dingen klopt:
Maak een afspraak als je vaak hoofdpijn hebt, vaak pijnstillers nodig hebt, of als je hoofdpijn anders of erger is dan je gewend bent.
Wil je acupunctuur proberen naast de zorg van je huisarts? Maak een afspraak.
Cochrane 2016: Acupuncture for preventing migraine attacks. Cochrane 2016: Acupuncture for tension-type headache. NICE: Headaches in over 12s: diagnosis and management (2012, bijgewerkt 2025). Thuisarts.nl: Ik heb migraine (geraadpleegd 2026). Thuisarts.nl: Ik heb spanningshoofdpijn (geraadpleegd 2026). Thuisarts.nl: Ik heb hoofdpijn (geraadpleegd 2026).
Bij langdurige nekpijn gaf acupunctuur in studies op korte termijn iets meer verlichting dan nep-acupunctuur. Blijven bewegen is het belangrijkste.
Bij acupunctuur worden dunne naalden op vaste punten in de huid gezet. Het komt uit de traditionele Chinese geneeskunde; hoe het precies werkt, weet niemand nog.
Of acupunctuur helpt bij stress of slecht slapen, is niet goed onderzocht. Bij langdurig slecht slapen is een slaapbehandeling via je huisarts de eerste keus.