Klachten

Acupunctuur bij stress, onrust en slecht slapen

Of acupunctuur helpt bij stress of slecht slapen, is niet goed onderzocht. Bij langdurig slecht slapen is een slaapbehandeling via je huisarts de eerste keus.

Op deze pagina
  1. Helpt acupunctuur als je slecht slaapt?
  2. Wat helpt wel bij slecht slapen?
  3. Wat kun je zelf doen voor een betere nacht?
  4. En bij stress en onrust?
  5. Kan acupunctuur dan toch iets voor je zijn?
  6. Wanneer naar de huisarts?

In het kort

  • Het onderzoek naar acupunctuur bij slecht slapen is te zwak om te zeggen of het helpt. De Europese slaaprichtlijn raadt acupunctuur daarom niet aan.
  • Bij langdurig slecht slapen is een slaapbehandeling (cognitieve gedragstherapie voor slapeloosheid) de eerste keus. Je huisarts kan je daarbij helpen.
  • Bij stress en onrust zijn er een paar hoopvolle studies, maar die verschillen sterk. Acupunctuur komt hooguit naast praten met je huisarts, praktijkondersteuner of psycholoog.

Helpt acupunctuur als je slecht slaapt?

Dat weten we niet. Een Cochrane-review uit 2012 bundelde 33 studies met samen bijna 2.300 mensen met slapeloosheid. Sommige studies vonden een betere slaap, maar alle studies hadden grote zwakke punten. De effecten waren meestal klein en onzeker, en waarschijnlijk zijn studies zonder resultaat vaker niet gepubliceerd. De conclusie van de onderzoekers: het onderzoek is niet goed genoeg om acupunctuur bij slapeloosheid aan te raden of af te raden.

De Europese richtlijn voor slapeloosheid uit 2017 zegt het duidelijker: alternatieve behandelingen zoals homeopathie en acupunctuur worden niet aanbevolen. Die aanbeveling is zwak, omdat het bewijs erachter van zeer lage kwaliteit is. Het kan dus zijn dat beter onderzoek later iets anders laat zien. Op dit moment kan ik je niet beloven dat acupunctuur je slaap verbetert.

Wat helpt wel bij slecht slapen?

Bij langdurig slecht slapen is cognitieve gedragstherapie voor slapeloosheid de eerste keus. Dat staat in de Europese richtlijn, ook in de nieuwe versie uit 2023, en het mag in een praktijk of online. Zo'n behandeling leert je anders omgaan met slapen en met wakker liggen.

Thuisarts.nl noemt de mogelijkheden die je huisarts met je kan bespreken:

  • een online slaapcursus of een slaapcursus uit een boek, die je alleen kunt doen;
  • een slaapcursus bij een ggz-centrum of de thuiszorg;
  • begeleiding door de praktijkondersteuner, in sommige huisartspraktijken;
  • slaap-oefentherapie bij een slaap-oefentherapeut.

Daarin zitten oefeningen om te ontspannen, adviezen om van je bed weer een plek te maken waar je aan slapen denkt, en vaak korter in bed liggen. Dat laatste klinkt vreemd, maar het helpt vaak goed als je slecht slaapt.

Wat kun je zelf doen voor een betere nacht?

  • Sta elke dag op dezelfde tijd op. Ook in het weekend. Lig niet langer dan 8 uur in bed.
  • Ga naar buiten. Ongeveer een uur per dag, het liefst 's ochtends.
  • Stop op tijd met cafeïne. Geen koffie, thee, cola of energiedrank in de 6 uur voordat je gaat slapen.
  • Leg je telefoon weg. Telefoon, tablet en computer 1 tot 2 uur voor het slapen weg, de tv een half uur ervoor uit.
  • Neem een rustig half uur. Ontspan voordat je naar bed gaat en houd elke avond dezelfde volgorde aan.
  • Slik niet zelf iets om te slapen. Slaappillen, melatonine of valeriaan zijn geen goed idee als je slecht slaapt.

En bij stress en onrust?

Ook hier is het onderzoek beperkt. Er is geen Cochrane-review over acupunctuur bij stress of angst. Een overzicht uit 2026 van 20 studies met bijna 1.500 mensen met angstklachten vond na acupunctuur minder angst dan na nep-acupunctuur. Maar de uitkomsten van die studies liepen heel sterk uiteen, en de onderzoekers vragen zelf om meer onderzoek. Dat is hoopvol, maar niet genoeg om er iets op te bouwen.

Thuisarts geeft bij stress vooral dingen die je zelf kunt doen: elke dag iets doen om te ontspannen, het liefst buiten bewegen, piekeren beperken tot een vast moment per dag, en praten of opschrijven wat je bezighoudt.

Kan acupunctuur dan toch iets voor je zijn?

Een behandeling is een moment van aandacht, met ongeveer twintig minuten stil liggen. Sommige mensen willen dat proberen naast wat hun huisarts adviseert, en dat kan. De Cleveland Clinic, een Amerikaans ziekenhuis, schrijft dat acupunctuur een rustgevend effect kan hebben. Dat is iets anders dan een behandeling tegen slapeloosheid of een angststoornis.

Kom je voor stress of slecht slapen, dan vraag ik eerst of je huisarts ervan weet en wat je al hebt geprobeerd. Na een paar behandelingen kijken we samen of het je iets brengt. Merk je niets, dan stoppen we.

Wanneer naar de huisarts?

Maak een afspraak bij je huisarts als:

  • de slaapadviezen niet genoeg helpen: dan kies je samen een behandeling;
  • het niet lukt om je stress minder te maken en je hulp wilt;
  • je meer klachten krijgt, zoals angst of paniekaanvallen;
  • mensen om je heen zich zorgen om je maken.

Voel je je somber, angstig of eenzaam, of heb je te veel problemen tegelijk? Dan kun je praten met de praktijkondersteuner van je huisarts of met een psycholoog.

Denk je aan zelfdoding? Bel dan meteen je huisarts, of bel gratis en anoniem met 113 Zelfmoordpreventie op 113.

Wil je acupunctuur proberen naast de zorg van je huisarts? Maak een afspraak.

Bronnen

Cochrane 2012: Acupuncture for insomnia. Journal of Sleep Research 2017: European guideline for the diagnosis and treatment of insomnia. Journal of Sleep Research 2023: The European Insomnia Guideline: An update on the diagnosis and treatment of insomnia 2023. Journal of Clinical Psychology 2026: Acupuncture for Anxiety: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Cleveland Clinic: Acupuncture (2023). Thuisarts.nl: Ik wil beter slapen: slaapadviezen (geraadpleegd 2026). Thuisarts.nl: Ik blijf slecht slapen en kies een behandeling (geraadpleegd 2026). Thuisarts.nl: Ik slaap slecht. Wat kan het zijn? (geraadpleegd 2026). Thuisarts.nl: Ik wil beter omgaan met stress (geraadpleegd 2026). 113 Zelfmoordpreventie: 113 Zelfmoordpreventie (geraadpleegd 2026).

Lees ook

Klachten

Acupunctuur bij migraine en hoofdpijn

In onderzoek hadden mensen met migraine of spanningshoofdpijn na een kuur acupunctuur vaker minder hoofdpijndagen. Het verschil met nep-acupunctuur is klein.